REGUŁY WYBORU PARTNERA

Wybór partnera określają dwie podstawowe i uniwersalne reguły. Pierwsza z nich to egzogamia, która wskazuje kategorię osób, jakich nie można zaakceptować jako partnerów w związku małżeńskim (lub seksualnym). Najbardziej powszechną formą tej reguły jest zakaz kazirodztwa, który szczególnie zabrania małżeństwa między bliskimi krewnymi: chociaż w niektórych społeczeństwach dopuszcza się wyjątki w przypadku rodzin królewskich, to jednak zakaz kazirodztwa jest zjawiskiem uniwersalnym. Egzogamia, a zwłaszcza zakaz kazirodztwa, zmusza do rozwoju związków poza rodziną nuklearną oraz sprzyja społecznej i kulturowej różnorodności.

Drugą regułą w wyborze partnera jest endogamia. Określa ona kategorię osób, z którymi małżeństwo jest nie tylko dozwolone, ale i popierane. W wielu społeczeństwach, zwłaszcza bardzo małych, granica endogamiczna pokrywa się z zasięgiem samego społeczeństwa. W dużych, złożonych społeczeństwach (np. Stanów Zjednoczonych) reguła endogamii odnosi się do osób podobnych pod względem rasowym, religijnym, etnicznym i klasowym. Endogamia wzmacnia solidarność grupy (lub podgrupy) społecznej.

Reguły endogamii i egzogamii są stosowane jednocześnie i w ten sposób określają to, co socjologowie nazwali „polem wybieralności”, czyli zespołem usankcjonowanych społecznie potencjalnych partnerów małżeńskich. Społeczeństwo amerykańskie zachęca swoich członków do szukania partnera w polu wybieralności, chociaż nie ma już przymusu prawnego, co do rasy, jaki do niedawna istniał w niektórych stanach. Ostatnio osłabł nawet przymus moralny, który narzucał wybór kandydata z określonej społecznie grupy: dowodem tego jest wzrastająca liczba małżeństw mieszanych pod względem rasowym, etnicznym i społecznym.

Sposób wyboru partnera jest bardzo rozmaity w różnych społeczeństwach na świecie. Można jednak wyodrębnić cztery podstawowe praktyki z tym związane. Jedną z najrzadziej występujących form jest małżeństwo przez pojmanie. W społeczeństwach o niewielkiej liczbie kobiet jednym ze sposobów poprawienia równowagi jest uprowadzanie kobiet z innych społeczeństw. Stwierdzono jedynie kilka przypadków takich praktyk. Częstszym zjawiskiem jest natomiast małżeństwo przez zakup. Zapłatą może być posag, jaki wnosi panna młoda czy jej rodzina, albo opłata, jaką mężczyzna uiszcza rodzinie żony.

Dość powszechną praktyką w wyborze partnera jest małżeństwo przez umowę rodzin. W tej formie zawarcie związku małżeńskiego ustalają rodziny mężczyzny i kobiety. Większość społeczeństw uznaje małżeństwo za tak ważną więź społeczną, że nie pozostawia decyzji w tej sprawie stosunkowo niedojrzałym młodym ludziom.

Najbardziej znaną formą wyboru partnera jest małżeństwo za zgodą obu stron albo małżeńskie zaloty. W tym przypadku decyzja należy do dwóch jednostek. W Stanach Zjednoczonych zwyczaj ten uznaje się za najwłaściwszy sposób wyboru partnera małżeńskego, chociaż nie wszyscy członkowie społeczeństwa podzielają ten pogląd.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *